وضعیت کلی افزایش قیمتها در ایران حاکی است بر اساس گزارشها، میانگین قیمت مواد غذایی بیش از ۱۰۰ درصد در یک سال افزایش یافته و برخی اقلام پرمصرف تا ۱۱۰ درصد گران شدهاند .
کالاهای اصلی چون شکر، گوشت قرمز و مرغ، لبنیات و حبوبات، و روغن در صدر افزایش قیمتها بودهاند.
وبسایت «بازتاب» نوشته است میانگین قیمت مواد غذایی در بهمن امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل بیش از دو برابر شده است. این عدد زمانی معنا پیدا میکند که بدانیم ۳۸.۹ درصد از کل هزینههای خانوار به خوراکیها اختصاص دارد.
«به بیان ساده، حتی اگر سایر هزینههای زندگی ثابت میماند، جهش قیمت غذا بهتنهایی میتوانست کل افزایش مزد سالانه را خنثی کند؛ چه رسد به اینکه سایر بخشها نیز بین ۴۰ تا ۶۰ درصد رشد قیمت را تجربه کردهاند.»
تازهترین گزارش مرکز آمار ایران از ثبت تورم سهرقمی در گروه خوراکیها حکایت دارد؛ موضوعی که زنگ خطر تازهای برای سبد معیشت خانوارها به شمار میرود. بر اساس گزارشها قیمت گوشت قرمز و مرغ یک ماه اخیر، تقریباً ۲۰ درصد و لبنیات و حبوبات با ۷۷ تا ۱۰۷ افزایش بیسابقهای یافتهاند.
آزادسازی نرخ ارز واردات کالاهای اساسی، افزایش هزینه تولید و تورم عمومی از جمله دلایل گرانی شدید این مواد اعلام شده است.
رسانههای اقتصادی هشدار میدهند ادامه روند فعلی نهتنها به تغییر الگوی مصرف و کاهش تنوع غذایی میانجامد، بلکه پیامدهای اجتماعی و بهداشتی بلندمدتی نیز در پی دارد. کاهش مصرف پروتئین، لبنیات و میوه میتواند آثار خود را در شاخصهای سلامت عمومی نشان دهد.
برخی ناظران سیاسی میگویند وضعیت بحرانی اقتصاد در کشور ناشی از نقش منطقهای جمهوری اسلامی، همچنین سیاست خارجی ایران در زمینه مواجهه با غرب بر سر برنامه هستهای و حمایت از گروههای مسلح نیابتی است.
