مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، در گزارشی ضمن ابراز نگرانی از وضعیت در داخل ایران اشاره کرد که اکنون در کشور «ممکن است افراد تنها بهدلیل شرکت در اعتراضات با مجازات اعدام روبهرو شوند».
خانم ساتو در گزارش خود که روز پنجشنبه، ٢٣ بهمن ١٤٠٤ شمسی، در شبکه ایکس منتشر کرده با اشاره به این که «گزارشهایی از اعترافات اجباری معترضان» دریافت کرده نوشته است: «امروز نمیدانیم چند نفر بازداشت شدهاند، در کجا نگهداری میشوند یا در چه شرایطی بهسر میبرند؛ نمیدانیم چند نفر به اعدام محکوم یا تاکنون اعدام شدهاند».
موج اعتراض در ایران بهویژه در روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه گذشته که با اعلام فراخوان شاهزاده رضا پهلوی همزمان بود صدها هزار نفر را در سراسر کشور به خیابانها آورد، رخدادی که باعث شد حکومت با شلیک و بازداشت فلهای به آن پاسخ دهد.
در حالی که حکومت هرگز در این زمینه شفافیت نداشته و به همین دلیل آمار دقیقی از تعداد بازداشتشدگان چه در این دور و چه در دورههای گذشته منتشر نشده، گزارشهای غیررسمی از داخل کشور حکایت از بازداشت هزاران نفر دارد. در یک مورد از این گزارشها، عدد بیش از ۴۰ هزار نفر هم قید شده است.
به گفته خانم ساتو، مقامات جمهوری اسلامی به پرسشهای او از جمله درباره دو پرونده احسان فریدی و زهرا طبری پاسخ دادهاند، اما از گزارش این مقام سازمان ملل مشخص است که او با پاسخهای آنها قانع نشده است.
ساتو نوشته است: «مقامهای جمهوری اسلامی ایران به هر سه مورد پاسخ دادند و منابع گزارش را ناآگاه یا دارای رویکرد خصمانه خواندند و ادعا کردند که تمامی روندهای قضایی قانونی بودهاند».
