۴۸ وکیل پایه یک دادگستری در ایران با انتشار بیانیهای که روز پنجشنبه ۱۶ بهمن ماه ١٤٠٤، منتشر شد، از نحوه رسیدگی به اتهامات بازداشتشدگان اعتراضات دیماه انتقاد کردهاند و هشدار دادهاند تداوم این روند باعث بیاعتباری بیش از پیش نهاد قانون میشود.
آنها با اشاره به کشته شدن هزاران نفر در جریان اعتراضات خواستار رعایت حقوق بازداشتشدگان شدهاند و گفتهاند: «حقوق دفاعی متهمان هرگز نباید تحت تأثیر تسریع در رسیدگی، فشارهای سیاسی ـ امنیتی و یا تفاسیر موسع و فراقانونی قرار گیرند.»
این بیانیه علاوه بر «سلب حق دفاع وکیل مستقل»، سایر ایرادات خود به روند رسیدگی به پرونده بازداشتشدگان توسط قوه قضائیه را اینگونه برشمردهاند: «دادرسیهای شتابزده، گزارشهای یکسان ضابطین و تفهیم اتهامهای مشابه که حتی بعضاً منجر به صدور آرای یکسان و پراشتباه در شعب دادسرا و دادگاه شده است، هدایت پروندهها به شعب معدود و خاص، جلسات دادرسی چنددقیقهای، محدودیت اطلاعرسانی و پاسخگویی به خانوادهها، محدودیت مراجعه خانوادهها به مرجع رسیدگی، پخش اعترافات تلویزیونی غیرقانونی، محدودیت و یا ممنوعیت غیرقانونی در اخذ وکالت از بازداشتشدگان، صدور قرارهای بازداشتِ نامتناسب با محتوای پرونده یا قرارهای منجر به بازداشت، محدودیت تماس و ملاقات و عدم اجرای قرار وثیقه به بهانههای مختلف، ازدحام شدید جمعیت زندانها، شیوع بیماری و عدم رسیدگی شایسته به وضعیت سلامتی و درمانی زندانیان».
این وکلای دادگستری همچنین از گزارشهای مکرر مبنی بر «اعمال برخوردهای خشن، اخذ اقرار تحت فشار و نگهداری بازداشتشدگان در سلول انفرادی» ابراز نگرانی کردهاند.
این در حالی است که سازمان حقوق بشر ایران نیز با توجه به سابقۀ طولانی صدور احکام اعدام بر پایۀ اعترافات اجباری در جمهوری اسلامی، نسبت به خطر اعدام و کشتارهای «فراقضایی» معترضان هشدار داد.
در همین رابطه خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر مستقر در آمریکا، اعلام کرد که مقامهای جمهوری اسلامی ایران در جریان سرکوب اعتراضات سراسری، بیش از ۵۰ هزار نفر را بازداشت کردهاند و بازداشتهای تازه همچنان ادامه دارد.
بر اساس این گزارش که روز سهشنبه ۱۴ بهمن منتشر شد، هرانا اعلام کرد که دستکم ۵۰ هزار و ۲۳۵ نفر در ارتباط با اعتراضات اخیر بازداشت شدهاند.
این گزارش مینویسد که از این میان، بازداشت دانشجو ۱۰۶ مورد، اعترافات اجباری ۳۰۳ مورد و احضارها ۱۱۰۴۶ مورد ثبت شده است. همچنین مجموع رخدادهای اعتراضی ثبتشده ۶۶۶ نقطه در ۲۰۹ شهر و ۳۱ استان گزارش شده است.