دولت لهستان، ١٩ شهریور ماه، اعلام کرد که در جریان حمله گسترده روسیه به اهدافی در خاک اوکراین، دستکم ۱۹ فروند پهپاد روسی وارد حریم هوایی این کشور شدند.
جنگندههای لهستان و متحدان ناتو، از جمله هلند و ایتالیا، بلافاصله وارد عمل شده و چندین پهپاد را سرنگون کردند. این نخستین بار از آغاز جنگ اوکراین است که یکی از اعضای ناتو علیه پهپادهای روسی در خاک خود واکنش مستقیم نشان میدهد؛ اقدامی که نخستوزیر لهستان آن را «نزدیکترین وضعیت به درگیری مستقیم از زمان جنگ جهانی دوم» توصیف کرد.
واکنشهای بین المللی
این حادثه واکنشهای گسترده بینالمللی را در پی داشت. امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، اقدام روسیه را «بیپروایانه و غیرقابلقبول» دانست و بر حمایت بیقیدوشرط پاریس از لهستان و ناتو تأکید کرد.
کی یا کالاس، نماینده عالی اتحادیه اروپا در امور خارجی، خواستار افزایش فشار بر مسکو و تقویت همکاریهای دفاعی اروپا شد.
در همین حال، کیر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، عمل روسیه را «بیمحابا» توصیف کرد و بر تعهد ناتو به دفاع از حاکمیت اعضا تأکید ورزید.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، نیز با هشدار نسبت به «سابقهای خطرناک برای اروپا»، خواستار پاسخ مشترک کشورهای اروپایی شد.
کارشناسان چه میگویند
کارشناسان نظامی اما معتقدند که نفوذ پهپادهای روسی به حریم هوایی لهستان بیش از آنکه نشانه آغاز یک درگیری تمامعیار باشد، آزمونی برای سنجش واکنش ناتو است.
به گفته تحلیلگران، احتمال تشدید گسترده درگیریها اندک است، اما این رویداد موجب خواهد شد ناتو حضور نظامی و توان دفاع هوایی خود در شرق اروپا را تقویت کند.
استقرار جنگندههای پیشرفتهی F-35 توسط هلند و نروژ در لهستان، که از سپتامبر ۲۰۲۵ آغاز میشود، نمونهای از این سیاست بازدارندگی است.
به باور کارشناسان، پیام اصلی این رویداد نه تنها خطاب به مسکو، بلکه متوجه افکار عمومی داخلی و متحدان اروپایی است: ناتو آماده و مصمم به دفاع از قلمرو خود باقی خواهد ماند.
ناتو ماده ۴ پیمان آتلانتیک شمالی را فعال کرد
ناتو در واکنش به گزارش ورود چندین پهپاد تهاجمی یکطرفه روسیه به حریم هوایی لهستان در جریان حملات گسترده به اوکراین، ماده ۴ پیمان آتلانتیک شمالی را فعال کرد.
این ماده به کشورهای عضو اجازه میدهد در صورت تهدید علیه تمامیت ارضی، استقلال سیاسی یا امنیت خود، درخواست برگزاری مشورت با دیگر اعضای ائتلاف را داشته باشند.
انتظار میرود شورای آتلانتیک شمالی، نهاد اصلی تصمیمگیری ناتو، به زودی برای بررسی این نقض و هماهنگی اقدامات احتمالی تشکیل جلسه دهد.