با وجود اینکه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی وارد هفته چهارم شده است، تهران توانسته صادرات نفت خود را در سطح بالایی حفظ کند و حجم زیادی از نفت را از طریق تنگه هرمز به خارج ارسال کند؛ این در حالی است که تردد سایر کشتیها بهطور قابلتوجهی کاهش یافته است.
بر اساس برآورد شرکت Kpler که در زمینه تحلیل و پژوهش انرژی فعالیت دارد، از ابتدای مارس 2026 ایران بیش از 16 میلیون بشکه نفت خام صادر کرده است؛ یعنی حدود 1.1 تا 1.5 میلیون بشکه در روز.
وبسایت TankerTrackers نیز تأیید کرده که از پایان فوریه 13.7 میلیون بشکه نفت صادر شده و تا اواسط مارس چندین نفتکش بزرگ در جزیره خارگ بارگیری شدهاند.
آمار قبل از جنگ
این ارقام ادامه سطح بالای صادرات پیش از جنگ است. در فوریه 2026، قبل از آغاز درگیریها، صادرات نفت ایران از 2 میلیون بشکه در روز عبور کرده بود.
سازمان United Against Nuclear Iran اعلام کرده میانگین صادرات روزانه 2.17 میلیون بشکه بوده که در مجموع به 60.7 میلیون بشکه در آن ماه رسیده است. این رقم نسبت به ژانویه حدود 20٪ افزایش داشته و نشان میدهد ایران پیش از حملات، صادرات خود را افزایش داده و ذخایر نفتی جمعآوری کرده است.
در حال حاضر، اگرچه میزان صادرات کمتر از فوریه است، اما همچنان نزدیک به میانگین سال 2025 (حدود 1.69 میلیون بشکه در روز) باقی مانده است.
ایران مسیرهای صادراتی خود و متحدانش مانند چین را حفظ کرده و اغلب سیستمهای ردیابی را خاموش میکند، در حالی که برای کشتیهای سایر کشورها محدودیت ایجاد شده است.
طبق دادههای Lloyd’s List ، بین 1 تا 15 مارس حدود 90 کشتی از تنگه هرمز عبور کردهاند که 16 مورد از آنها نفتکش بودهاند و بیشترشان به ایران یا چین مرتبط بودهاند.
اختلاف درباره نفت ذخیرهشده
وزارت نفت ایران اخیراً اعلام کرده که «هیچ نفتی در کشتیها ذخیره نشده» و نفت اضافی برای فروش وجود ندارد.
اما تصاویر ماهوارهای خلاف این را نشان میدهد و حاکی از ادامه بارگیری نفت در جزیره خارگ است که مسئول حدود 90٪ صادرات نفت ایران است.
در 20 مارس، وزارت خزانهداری ایالات متحده برای مدت 30 روز تحریم نفت بارگیریشده ایران را تعلیق کرد تا حدود 140 میلیون بشکه نفت وارد بازار شود و قیمت نفت که به بالای 100 دلار رسیده، کاهش یابد.
با این حال، کارشناسان درباره تأثیر این تصمیم تردید دارند، زیرا ممکن است خریداران غیر از چین از ترس مسدود شدن پولهایشان عقبنشینی کنند. ایران به شدت به چین متکی است؛ بهطوری که این کشور بیش از 90٪ نفت ایران را خریداری میکند. برای مثال، در سال 2024 روزانه حدود 1.46 میلیون بشکه نفت از ایران خریده است.
در حالی که فعالیتها در جزیره خارK ادامه دارد و تولید نفت ایران بین 3.2 تا 3.6 میلیون بشکه در روز است، توانایی ایران در ادامه صادرات، به یک عامل اقتصادی مهم در این جنگ تبدیل شده است.